FRANSADA YARIŞMA

2007-09-17 14:35:00

YARIŞMA AFİŞİ İÇİN BKZ:   http://www.manqala.org/docs/poster_fr.jpg Devamı

VİKİPEDİ'DE MANKALA

2007-09-14 17:09:00

 Mankala Vikipedi, özgür ansiklopedi Git ve: kullan, ara A foldable, wooden Mancala board   Mankala dünya çapında bilinen ve oynanan bir oyundur. Ancak oyundaki çukur ve kullanılan taş sayısı miletlere göre değişebilmektedir. Türkiye'de ve Türk Dünyası'nda; Kale, Mankala, Mangala, Melle Kayası, Güç Oyunu, Tokuz Korgool, Dokuz Kumalak vb. adlarla bilinmekte ve halen oynanmaktadır. Bir iddiaya göre Arapçadaki hareket ettirmek kelimesinden türemiş bir isimdir. Mankala belirli bir oyunun adı değil, oyunların genel adıdır. Türkçe Min kala (bin kale) sözünden doğan Mankala adıyla tanınması, dünyanın bazı bölgelerinde Kale veya Kalah adıyla bilinmesi, Mankala'nın çok geniş bir coğrafyaya taşınan bir Türk kültür ögesi olduğunu düşündürtmektedir. Üzerinde farklı sayılarda keseler bulunan, genelde tahta bir tabla üzerinde, sayılı misket veya taşla oynanırlar. Satrancın Batı ülkelerindeki rolünü Asya ve Afrika ülkelerinde satrançla birlikte mankala görür. Konu başlıkları[gizle] 1 Kuralları 2 Tarihi 3 Bugünü 4 Ayrıca bakınız // Kuralları [değiştir] Dünyada halen oynanan Mankala her iki yanda altışar oyun ve birer de kale adı verilen sayı çukuruyla oynanır. Oyunun başında 12 oyun çukuruna üçer tane taş (ya da tohum ya da top vb.) bırakılır. İlk oyuncu kendi tarafındaki 6 çukurdan birini seçer ve içindeki taşları, saatin tersi yününde, sıradaki çukurlara birer birer bırakarak ilerler. Rakip kaleye taş bırakılmaz ve kendi kalenize bıraktığınız her taşı kazanırsınız. Son taşınızı kendi kalenize bırakırsanız bir kere daha oynarsınız. Eğer son taş kendi tarafınızdaki boş oyun çukurlarından birine gelirse bu boş çukurun karşısındaki rakip çukurdaki tüm taşları kazanırsınız ve son bıraktığınız taşla birlikte kendi kalenize geçirirsiniz. Bir taraftaki tüm çukurlar boşaldığında oyun biter ve rakip taraf kalan tüm taşlarını kazanmış sayılır. En çok taşı toplayan oyunu kazanır. Türk Mangala oyunlarında, Türklerdeki kuts... Devamı

ÇOCUK OYUNLARININ KÜLTÜRÜMÜZDE YERİ VE ÖNEMİ

2007-09-14 16:58:00

Bu yazının kapsamı içinde tüm çocuk oyunlarımızı incelemeye olanak bulunmayacağı doğaldır. Tek bir örneğin üzerinde durarak çocuk oyunlarının önemini bu örnekten çıkarmak daha yerinde bir yaklaşım olacaktır. Bunun için seçilen örnek Mangala ya da Mankala oyunudur. Doğu oyunları üzerinde 17. yüzyılda bir kitap yazmış olan Profesör Thomas Hyde’ın 1694 tarihli De Ludis Orientalibus yapıtının Türk oyunlarını tanıttığı bölümde Mangala oyununa da yer vermiştir.(35) Aşağıda da görüleceği gibi Anadolu’nun çeşitli yerlerinde değişik adlar altında oynanan oyunun kimi yerlerde gene Mangala adıyla oynandığını biliyoruz. Örneğin, Gaziantep’teki oyunların adları verilirken bu arada Mangala oyununun adına da rastlıyoruz.(36) Mangala sözcüğünün Arapça taşıma, aktarma, geçirme, bir şeyi başka bir yere götürme anlamına gelen ve Türkçeye girmiş olan nakl ve türevlerinden geldiği ileri sürülmektedir. Bu açıklama sürekli taşların bir gözden ötekine aktarılmasına dayanan bir oyun için uygun düşmektedir. Ancak başka yorumlar da yapılabilir. Dilimizde kökeni bilinmeyen ve en küçük asker birliği anlamına gelen manga sözcüğünde askerlerin sıralanışı ve bu en küçük birimin genellikle 14 kişi olması bakımından mangala oyununa uyduğu gibi mangal sözcüğü de bu oyundaki taşların konduğu çukurlara çağrışım yapmaktadır. Anadolu’dan ve başka ülkelerden Mangala çeşitlemelerine örnekler vermeden önce bu oyunu seçişimdeki nedenleri açıklamak isterim: 1) Oyunun çok eski oluşu: Kimi incelemecilere göre oyunun bin yıl ile üç bin yıl gibi bir eskiliği vardır.(37) Arkeolog Flinders Petrie, Mısır’da İ.Ö. 1400 yıllarından kalma 3 sıralı ve 14 delikli bir Mangala tahtası bulmuştur. Seylan adasında da İ.Ö. ilk yüzyıllara dayanan benzeri delikler bulunmuştur. Habeşistan’da İ.S. 7. ya da 8. yüzyıldan kalma kaya üstüne oyulmuş Mangala delikleri bulunmuştur. Eskiliği konusunda daha başka örnekler de vardır.(38) İslam dünyasında da bu tür bilgiler için l0. yüzyıldan kaynak kitap ... Devamı

MANCALA / MANGALA / TOKUZ KORGOOL / DOKUZ KUMALAK / KALE

2007-09-14 13:44:00

  TÜRKÇE KAYNAK: http://tr.wikipedia.org/wiki/Mankala     İNGİLİZCE KAYNAKLAR:   ESON KORGOOL ADIYLA MOĞOLİSTAN'DA:                             http://en.wikipedia.org/wiki/Eson_xorgol   Ansiklopedik bilgi: http://en.wikipedia.org/wiki/Mancala                              http://www.manqala.org/wiki/index.php/MancalaGames   Mancala listesi:      http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_mancala_games   Mancala kitabı:      http://www.boardgamegeek.com/game/18271   Mancala Tahtası:    http://www.boardgamegeek.com/game/23030   Tarihten izler:          http://www.gamesmuseum.uwaterloo.ca/VirtualExhibits/countcap/pages/index.html   Afrikada Mancala:  http://www.driedger.ca/mankala/Man-1.html   Geleneksel Oyun:   http://www.tradgames.org.uk/games/Mancala.htm   KALE ADIYLA AMERİKA'DA VE ALMANYA'DA                        http://en.wikipedia.org/wiki/Kalah                        http://www.gamesmuseum.uwaterloo.ca/VirtualExhibits/countcap/pages/kalah.html   FİLMLER:    http://www.manqala.org/wiki/index.php/MancalaGames/List%3A%20Films... Devamı